یادداشت



کدخبر : 21922


چهار قانون مدیریت در کلاس



یادداشت اختصاصی معلم ایرانی:   “مک مأنوس” [۱] در سال ۱۹۸۹ اشاره می‌کند « تدریس چیزی بیش از مجموعه اجزای آن است». ولی امکان دارد از راه تحقیق، مشاهده و شرح حال افراد تشخیص دهیم، چهار قانون مدیریت کلاس که توسط معلمان موفق بکار می‌رود ، مانند چهار عمل اصلی در ریاضیات وقتی خوب درک […]



پنج شنبه ۲۳ آذر ۱۳۹۶ - ۱۶:۱۲ --
تعداد بازدید: 350 بازدید

یادداشت اختصاصی معلم ایرانی:

 

“مک مأنوس” [۱] در سال ۱۹۸۹ اشاره می‌کند « تدریس چیزی بیش از مجموعه اجزای آن است». ولی امکان دارد از راه تحقیق، مشاهده و شرح حال افراد تشخیص دهیم، چهار قانون مدیریت کلاس که توسط معلمان موفق بکار می‌رود ، مانند چهار عمل اصلی در ریاضیات وقتی خوب درک می‌شود ، می‌توان آنها را در موقعیتهای مختلف بسیاری بکار برد ، که قوانین  فوق به شرح زیر هستند( کولین ولاسلت، ص۱۳) :

الف) آنها را وارد کنید.

« این قانون بر این نکته تأکید می‌کند که شروع سریع درس از بروز مشکلاتی جلوگیری می‌کند چنانکه دانش آموزان به سرعت در فعالیت سودمند درگیر نشوند ، روی خواهد داد. اگر معلمان مشغول بر پا کردن نمایش توزیع مواد یا در جستجوی وسایل آموزشی باشند. در اینصورت برای تنبلی ، پرحرفی و یا سایر فعالیتهای بی فایده فرصت کافی وجود خواهد داشت . فعالیتهایی که خود به خود اثر مخرب زیادی ندارند بلکه اغلب بی نظمی فزاینده‌ای را ایجادمی‌کند که به نصیحت، توبیخ یا حتی اقدام انضباطی از سوی معلم ایجاد می‌شود و این کار خود به سبب تأخیر بیشتر در شروع درس می‌شود. واردکردن دانش آموزان در برنامه تدریس می‌تواند در سه مرحله: خوش آمد گفتن برای آنها ، نشاندن آنها در سر جای خود و مناسب با برنامه از قبل سازماندهی شده و شروع مناسب درس، تحقق یابد ( کولین ولاسلت، ص۱۳) .

ب) آنها را رها کنید.

«اگر چه اکثر مسائل انضباطی از شروع ضعیف درس ناشی می‌شود، مرحله بعد بیشترین زمان قابل انتقاد که فرصتهای زیادی برای ایجاد دردسر فراهم می‌سازد ، پایان جلسه درس است. برنامه‌ریزی دقیق هر درس، بخش حساس روشی است که معلمان با تجربه با استفاده از آن انتقال از یک فعالیت آموزشی به فعالیت دیگر را هدایت می‌کنند . همانطوری که که “گری”و” ریچر” [۲](۱۹۸۸) مطرح می‌کنند ساختار پایان درس به دنبال احساس آرامش از تمام شدن آن حاصل می‌شود به راحتی، پایان یافته تلقی می‌شود . اگر یک جلسه سودمند با سر و صدا ، هرج و مرج و فشار نهایی خاتمه یابد ، اثر پایدار تجربه یادگیری مفید از درس رفته و توسعه روابط مطلوب میان معلم و کلاس ضایع می‌شود و اگر هنوز دانش آموزان مشغول نوشتن بوده یا درگیر جمع کردن کتابها و مواد آموزشی خود باشند ، تحقیق این امر مشکل خواهد بود ، دادن یک اخطار اولیه در مورد اینکه دقیقاً دو دقیقه دیگر زمان توقف کار است یا هر مدت مناسب دیگری از توقف دانش آموزان در وسط کار جلوگیری کند، مفید خواهد بود. این مدت می‌تواند به شکل جلسه کوتاه پرسش وپاسخ باشد، که به کمک آن معلم می‌تواند مجدداً بررسی کند که تاچه حد اهداف درس با موفقیت کسب شده‌اند علاوه بر این گاهی اوقات از این مدت به شکل دیگری استفاده می شود تا کلاس به صورت خلاصه، بیاد آورد که در طول چه مطالبی عنوان شده است و چگونه این مطالب به یادگیری قبلی مربوط می‌شود(کولین ولاسلت، ص۱۴) .

ج) محتوا و سبک ارائه محتوای درسی

« محتوای درسی بایستی با توانایی دانش آموزان مطابقت داشته باشد و روشها و مواد آموزشی نیز باید به دقت بررسی شوند تا ملاحظه شود که تجارب یادگیری، مناسب بوده و تکالیف درسی برای دانش آموزانی با توانایی‌های متفاوت قابل حصول است. پیشنهادهایی در مورد نحوه انتخاب محتوای درسی ارائه دهند: از جمله تنظیم محتوا بر اساس آموخته‌های قبلی دانش آموزان .

برای ایجاد تحرک در درس ، تنوع و سرعت لازم است مانند تبدیل موضوعات به واحدهای کوچکتر، ایجاد تغییر در مطالعه بی صدای فردی و تنظیم نوعی یادگیری فعال مشارکتی ، به صورت دو نفره یا گروهی ، به نحوی که با این قاعده هوشیاری مغز به طور معکوس با عدم حرکت و فعالیت بدنی تناسب دارد مبارزه می‌کند.

چه جنب و جوش یا جریان فعالیت کلاس برای ایجاد نظم ، امری حیاتی است ، زیرا وقفه‌ها موجب گیج شدن و از دست رفتن علاقه دانش‌آموزان و معلمان می‌شود البته موارد زیادی از یک چیز کسل کننده می‌شود و تغییرات زیادی باعث گیج شدن میگردد  پس اغلب دروس باید شامل مقداری گوش کردن، مقداری فکر کردن ، مقداری خواندن و مقداری نوشتن باشد.

اندیشیدن در مورد اینکه چگونه دانش‌آموزان را مورد خطاب قرار دهد و چگونه از دانش‌آموزان سؤال کند و انتظارات خود را چگونه به دانش آموزان ابلاغ کنند. شیوه ای که بر اساس آن معلم کلاس را مخاطب قرار می‌دهد نه تنها از طریق آنچه گفته می شود ، بلکه همچنین از طریق نحوه گفتن نیز نگرش معلم را منعکس و پیام او را منتقل می‌سازد  . قبل از صحبت با کلاس لازم است ، دانش آموزان با متوقف کردن کار و گوش دادن دقیق، توجهشان جلب شود. در نتیجه هر گونه اطلاعاتی که به این طریق ارائه شود ، باید به حد کافی مهم و با ارزش باشد تا سزاوار  وقفه غیر قابل اجتناب درس بوده باشد.

در هر نوع ارتباط ، حالت چهره و لحن صدای گوینده به اندازه شنیدن آن صدا توسط شنونده حائز اهمیت است ” فونتانا” [۳](۱۹۸۶) توصیه می‌کند، مطالب باید با صدایی ارائه شود که دانش‌آموزان از گوش دادن به آن لذت ببرند. صدایی که معلم بتواند در تمام مدت روز بدون فشار غیر لازم بر خود از آن استفاده کند.

” مارلند”[۴](۱۹۷۵) در مورد ارتباط برقرار کردن با دانش‌آموزان با استفاده از حرکات چشم خاطرنشان می‌سازد که معلم با متمرکز کردن نگاه خود بر یک دانش‌آموز، جمله‌ای بگوید در پایان هر جمله با ارائه یک ایده جدید یا تغییر موضوع ، نگاه خیره معلم تغییر مکان می‌یابد و ارتباط دیداری با دانش‌آموز دیگر در قسمت دیگری از کلاس که اظهار نظر بعدی به او مربوط می‌شود، برقرار می‌گردد. برای اظهارنظربعدی، سومین دانش‌آموز در معرض توجه قرار می‌گیرد و الی آخر.به این ترتیب چشمان معلم مانند پرتو موج راهنما به سرعت در کلاس حرکت می‌کند و ذهن معلم آنچه را در قسمت‌های مختلف کلاس می‌گذرد، ادراک می‌کند، بنا براین اصطلاح« پشت سر هم چشم داره»مخصوصاً د مورد معلمانی صدق می‌کند که حتی کوچکترین رفتار نادرست را در هر قسمت از کلاس متوجه می‌شوند و قبل از اینکه کسی را در جای دیگر مخاطب قرار دهند خطاکاران را صدا می کند و آنان را وادار می‌سازد تا خطای خود را متوقف سازند.

بعد دیگر سبک تدریس، هدف و مقصود معلم در استفاده از سؤالات است یعنی اینکه معلم بایستی در استفاده از سوالات جهت‌گیری مثبتی داشته باشد و آنها را به عنوان بررسی مطالب فهمیده شده توسط دانش آموزان در نظر بگیرد و اگر به عنوان تله‌ها و یا حیطه‌هایی جهت غافلگیری افراد بی توجه و بی ملاحظه به درس به کار برد احتمالاً منبع برخورد منفی خواهد بود که موجب تحقیر شدن دانش آموز و دستپاچگی بالقوه دانش آموزان ناتوان‌تر خواهد بود (کولین ولاسلت، ص۱۶) .

د)همگامی با آنان

معلمان روابط شخصی پسندیده با دانش‌آموزان خویش را از طریق پروراندن اعتماد متقابل توسعه می‌دهند . بنا براین لازم است برای موفقیت در این کار، یکایک دانش آموزان خویش را به نام، بشناسند و همچنین در کلاس تحرک داشته  باشند یعنی خودداری از تقلید به غیر و خودداری از بی توجهی به دانش آموزان در انتظار کسب توجه، خودداری از تکیه بیش از حد بر شیوه تدریس سخنرانی و حرکت در کلاس ، نمره دادن به کاری که در جریان پیشرفت است(کولین ولاسلت، ص۱۷) .

 

[۱]Mack Manuse

[۲]Gary &Richear

[۳]Fontana

[۴]Marland

 

*دانشجوی دکتری برنامه ریزی درسی و مدرس دانشگاه

یادداشت ها، مقالات و پیام های خود را جهت انتشار در پایگاه خبری معلم ایرانی، به آدرس iranimoallem@gmail.com ارسال بفرمایید.
Share

دیدگاه شما